Anüs Hastalıkları (Fissür, Fistül)

Anal Fissür ( Çatlak ) :

Makad çıkışı ile 1,5 cm yukarıdaki dentate line (barsak iç duvarı mukoza ve cilt birleşim hattı ) arasında arasında oluşan eliptik ülserlerdir. Erkeklerde % 99 arka orta hatta, kadınlarda % 80 arka, % 20 ön orta hatta görülür. Çoğunlukla makadın içinde kalan cilt kısımda zorlanarak dışkılama sırasında oluşurlar. Çoğu fissürler yüzeyseldir ve ameliyatsız iyileşebilirler. Eğer derinleşip kronik hale gelirlerse anal ülsere dönüşürler. Fissürün dış kısmında ödemli cilt şişlikleri nöbetçi meme (sentinel pili) oluşup hemoroidle karışabilir, makadın iç kısmında da benzer bir şişlik oluşabilir (hipertrofik anal papilla) dışkılama sırasında dışarı çıkabilir, enfeksiyon oluşursa apseleşebilirler. Fissürü olan hastalar sıklıkla dışkılama sırasında yırtılma şeklinde ağrı tarif ederler, yanma şeklindeki ağrı birkaç saat devam edebilir. Dışkılama sırasında berrak kırmızı kanama olabilir, takiben hafif bir akıntı devam edebilir ve bu kaşıntıya neden olur.

Çoğu basit fissürler kendiliğinden iyileşir, krem ve fitiller rahatlatabilir ancak en önemlisi kabızlığın önlenmesidir. Eğer iyileşmeyip derinleşir ve kronikleşirse fissür zeminin çıkarılmasına ilave olarak internal sfinkterotomi ( içteki sıkan adalenin bir kısmının kesilmesi) ile iyileşmede iyi sonuçlar alınır. Kronik fissürlerin % 98 i bu tedavi ile iyileşir. Çok az da olsa dışkı tutamama ihtimali nedeniyle, dışkı kontrol duyarlılığı azalmış yaşlılar bu tedavi için uygun olmayabilir.

Anal Fistül ( İltihap ve akıntılı kanal ):

Makatın içindeki küçük salgı bezlerinin iltihaplanarak apseleşmesi ve bir yol (fistül) oluşturarak makatın dışına ciltten akıntı yapmasıdır.

Bu tip apseler parmak ile muayenede ilk tespit edildiklerinde büyümelerine fırsat verilmeden boşaltılmalıdır. Hastaların % 50 sinde apse boşaltılması tamamen iyileşme sağlayabilir, ne yazık ki % 50 hastada fistül oluşur. Fistül sonucunda kronik bölgesel enfeksiyona bağlı hassasiyet ve akıntılar görülür. Enfeksiyonun ilaçla tedavisi ile birlikte fistülün açık bir yol haline getirilmesi ve bunun için bazen internal sfinkterotomi yapılması gerekebilir.